dinsdag 1 maart 2011 / Internationale Samenwerking /

Columns & opinie / Column: Chef Globalisering

China jaagt op Afrikaanse hersenen

Elke maand belicht Evert Nieuwenhuis in het tijdschrift Internationale Samenwerking een actuele, mondiale kwestie.

De Chinezen willen niet alleen de grondstoffen van Afrika, maar ook haar hersenen. Het Chinese opleidingsinstituut CEIBS heeft in Accra een MBA-opleiding opgezet. Op een MBA-opleiding krijgen managers les in het leiden van een bedrijf. Het is hoogwaardig, gespecialiseerd en kostbaar onderwijs. Het derde cursusjaar is onlangs van start gegaan en zakenmensen uit onder andere Ghana, Ivoorkust, Kameroen maar ook India en Libanon betalen 30 duizend dollar voor hun opleiding. Twee jaar lang komen de toekomstige captains of industry eens in de twee maanden voor acht dagen naar Accra om hun management skills op te vijzelen.
Het uit Shanghai afkomstige CEIBS wint er geen doekjes om waarom ze een – nu nog – verliesgevende opleiding in Accra is begonnen. Uiteraard is er fraaie retoriek over hoe graag Chinezen Afrika willen helpen zich te ontwikkelen, maar eigenbelang overheerst. “We willen in Afrika managers trainen en zo Chinese bedrijven helpen die in Afrika actief zijn”, zei professor Pedro Nueno, de Spaanse directeur van CEIBS’s Africa Programme tegen de Financial Times. Chinese bedrijven – ook die naar Afrika exporteren – hebben behoefte aan goed opgeleide Afrikaanse managers, en gezien de grote tekorten daaraan hebben ze besloten die zelf op te leiden.
Opvallend. Want prestigieuze MBA-opleidingen worden voornamelijk geassocieerd met Westerse instituten die westerse kennis overdragen (CEIBS is overigens ooit begonnen als een filiaal van de Harvard Business School). Even opvallend is de gretigheid waarmee de studenten deelnemen aan de MBA-opleiding. De Nigeriaanse ondernemer George Babefemi: “Ik weet nu waarom China en de Chinezen doen wat ze doen en waarom hun bedrijven booming zijn.” De Ghansese hoogleraar Kwaku Atuahene-Gima legde aan The Economist uit waarom hij graag les geeft op CEIBS: “De Europeanen en Amerikanen waren de kolonisatoren van Afrika en dat leverde weinig ontwikkeling op. De afgelopen dertig jaar heeft China haar zeer arme economie getransformeerd tot een zeer krachtige. We hebben besloten dat model naar Afrika te brengen om Afrika te ontwikkelen.” Want dat is de essentie van wat er geleerd wordt op CEIBS: niet de Westerse, maar de Chinese manier van zakendoen. Onder Afrikaanse ondernemers is daar een groeiende behoefte aan.