zondag 1 mei 2011 / Internationale Samenwerking /

Columns & opinie / Column: Chef Globalisering

Culturele clash

Elke maand belicht Evert Nieuwenhuis in het tijdschrift Internationale Samenwerking een actuele, mondiale kwestie.

Het verliefde stelletje keek uit over een golvend tarweveld. Ze zaten in de avondzon, aan de voet van een flatgebouw in een buitenwijk van New Delhi. Zij werkt als accountant voor een call center, hij is ingenieur bij een high-tech bedrijf. Ze zijn het toonbeeld van globalisering, die India niet alleen snelle economische groei brengt (9 procent dit jaar), maar ook modernisering en emancipatie (het aantal werkende vrouwen is in vijftien jaar verdubbeld). Ze genieten van welvaart en vrijheid die een decennium geleden ondenkbaar waren.
Het tarweveld is een scheidslijn met een andere wereld: die van arme boeren. Precies daar vandaan kwamen vijf jongens aangeslopen. Ze sloegen de jonge ingenieur in elkaar en verkrachtten om beurten het meisje.
Volgens de politie komt dergelijk geweld steeds vaker voor. De slachtoffers zijn jong, succesvol, hoogopgeleid en wonen in de megasteden. De daders zijn arm, kwamen niet verder dan de lagere school en wonen in dorpen aan de rand van de steden. Het geweld is een culturele clash tussen de moderne stad en het traditionele platteland. Zelden voelen de jongens zich schuldig, blijkt uit een reportage in The New York Times. Vrouwen moeten zich verschuilen achter sluiers en het huishouden doen. Als ze buitenshuis werken, verliezen ze hun eer en verdienen ze geweld. Een zusje van de daders vertelde dat ze een lerarenopleiding wilde volgen. Haar broers verboden dat: meisjes die van huis gaan, brengen niets dan ellende.
Hoe verander je de achterlijke denkbeelden van deze boerenjongens? De Indiërs moeten daar zelf een antwoord op vinden; het gaat immers om hun samenleving. Als ik een suggestie mag doen: laat de boerenjongens profiteren van globalisering. Ze zijn geen slachtoffer en alleen zij zijn verantwoordelijk voor hun misdaad, laat daar geen misverstand over bestaan. Maar ze zijn ook achterblijvers: globalisering ging aan hen voorbij en sloot hen uit. Als ook zij in een call center werken en een laptop met internetverbinding kunnen kopen, is de kans groot dat hun denkbeelden – en anders die van hun zoons – veranderen. Welvaart en het vooruitzicht tot een middenklasse te behoren, hebben een groter effect dan elk denkbaar hulpprogramma dat hun denkwereld moet verruimen.