dinsdag 1 februari 2011 / Internationale Samenwerking /

Columns & opinie / Column: Chef Globalisering

Staatssecretaris, vergeet de overheid niet

Elke maand belicht Evert Nieuwenhuis in het tijdschrift Internationale Samenwerking een actuele, mondiale kwestie.

Ratnesh Yadav is mede-oprichter van een bedrijf waar staatssecretaris Ben Knapen – onder andere verantwoordelijk voor ontwikkelingshulp – van zal smullen. En terecht. Yadav richtte in India Husk Power Systems (HPS) op dat zeer kleine elektriciteitscentrales maakt. De machines voorzien met name arme mensen van elektriciteit. Niet olie, kolen of gas zijn de brandstof, maar de vliesjes die achterblijven bij de productie van rijst. De stroom is dus honderd procent groen en bijna gratis. In drie jaar tijd zijn meer dan zestig microcentrales gebouwd die elektriciteit leveren aan circa 25 duizend huishoudens in meer dan 250 dorpen. Ongeveer 150 duizend mensen op het platteland hebben nu toegang tot betrouwbare en goedkope energie. Al deze Indiërs hoeven geen dure en ongezonde kerosine te kopen om ‘s avonds te werken en te studeren. En wie weet kunnen ze eens lekker een avondje thuis buizen.
Ook voor mensen die aan de andere kant van de wereld leven in een welvarend land onder de zeespiegel, is HPS goed nieuws. De zestig micro-centrales besparen zestig duizend liter kerosine en diesel per jaar, waardoor HPS tot aan een half jaar geleden ruim 50 duizend ton CO2 uit de atmosfeer heeft weten te houden. In 2014 moeten 6.500 dorpen bediend worden, waardoor naar eigen zeggen 750.000 ton CO2 wordt bespaard – evenveel als ruim 80 duizend Nederlandse huishoudens per jaar uitstoten.
Maar de uitrol van de groene stroom wordt geremd. Niet door gebrek aan kapitaal of kennis, maar door corrupte en zwakke overheden. In The Economist van enkele weken geleden vertelde Ratnesh Yadav hoe zijn bedrijf elk contact met lagere overheden probeert te vermijden. Politieagenten nemen elektriciteitskabels in beslag en vragen smeergeld voor ze de spullen weer afstaan. Lokale maffia eist beschermgeld en slaat bij weigering de boel kort en klein, zonder dat de autoriteiten iets doen.
Het rechtse kabinet waar Knapen deel van uitmaakt, belooft een “een sterke uitbreiding (…) van mogelijkheden voor het bedrijfsleven” en noemt “ontwikkeling van de private sector een speerpunt”. Zakenman Ranesh Yadav zal dit voornemen toejuichen. Maar hij zal Knapen ongetwijfeld op het hart drukken: vergeet de ontwikkeling van overheden niet.